شیشه دودی کارخانه‌ای؛ یک تناقض قانونی که پلیس باید پاسخ دهد
گزارش‌های مردمی و تجربه خبرنگار آخرین خودرو از برخورد با شیشه دودی کارخانه‌ای، این سؤال را جدی تر کرده که پلیس امروز بر اساس چه معیار مشخصی با این خودروها برخورد می‌کند؟
وقتی شیشه دودی تخلف بود، اما معیارش تغییر کرد
ماجرای شیشه دودی خودرو سال‌هاست میان مالکان و پلیس محل اختلاف است؛ اما حالا یک مسئله جدید به این داستان اضافه شده: برخی خودروها اساساً با شیشه دودی از کارخانه خارج می‌شوند. ماجرا به سال ۱۳۹۶ برمی‌گردد. آن زمان پلیس راهور اعلام کرد اگر شیشه خودرو به شکلی دودی باشد که راننده و سرنشین از بیرون قابل تشخیص نباشند، این موضوع تخلف محسوب می‌شود.
سرهنگ علی‌اصغر مهری، معاون عملیات ترافیک پلیس راهور ناجا، در ۲۱ خرداد همان سال گفته بود اگر داخل خودرو از فاصله سه‌متری قابل مشاهده نباشد، شیشه دودی غیرمجاز است. اما بخش مهم‌تر اظهارات آن زمان، جای دیگری بود. پلیس اعلام کرده بود خودروهای داخلی با شیشه دودی تولید نمی‌شوند و بنابراین برخورد با شیشه‌ای که بعد از خرید توسط مالک دودی شده، متوجه مالک و نصاب خواهد بود. این فرض اما چند سال بعد دیگر به‌سادگی قابل تعمیم به تمام خودروهای داخلی نبود.
خودروسازان وارد ماجرا شدند
با گذشت زمان، شیشه دودی از یک تغییر پس از خرید فاصله گرفت و به یکی از تجهیزات کارخانه‌ای برخی خودروهای داخلی تبدیل شد. برای نمونه، کوییک اتوماتیک سایپا با شیشه دودی عقب در فهرست تجهیزات خود عرضه شد. به این ترتیب، دیگر نمی‌توان هر شیشه دودی موجود روی یک خودروی داخلی را نتیجه نصب برچسب توسط مالک دانست. این اتفاق در محصولات دیگر هم تکرار شد. در خرداد ۱۳۹۹، هم‌زمان با معرفی سورن پلاس، ایران‌خودرو «شیشه دودی درب‌های عقب و شیشه عقب» را به‌عنوان یکی از تجهیزات این خودرو اعلام کرد. در سال ۱۴۰۱ نیز در معرفی تارا V3، شیشه‌های دودی عقب در فهرست امکانات این تیپ قرار گرفت. اینجا همان جایی است که یک سؤال ساده، تبدیل به یک ابهام جدی می‌شود: اگر خودروساز یک خودرو را با شیشه دودی تولید و عرضه می‌کند، آیا این شیشه از نظر پلیس با شیشه‌ای که مالک بعداً روی خودرو نصب کرده، تفاوت دارد؟
اگر پاسخ مثبت است، این تفاوت دقیقاً بر اساس چه ضابطه‌ای تشخیص داده می‌شود؟
یک معیار قدیمی دیگر روی میز نیست
ماجرا زمانی پیچیده‌تر می‌شود که به سراغ همان معیار سه متری برویم. هیأت عمومی دیوان عدالت اداری در ۱۱ آبان ۱۴۰۰ با صدور دادنامه شماره ۲۳۱۶، معیار ثابت سه متری تعیین‌شده در بخشنامه‌های نیروی انتظامی را ابطال کرد. استدلال دیوان این بود که نمی‌توان یک فاصله ثابت را برای تشخیص میزان مجاز یا غیرمجاز بودن شیشه دودی در همه شرایط تعیین کرد؛ چراکه عواملی مانند فصل، وضعیت آب‌وهوا و ساعات شبانه‌روز می‌تواند بر میزان دید تأثیر بگذارد. دیوان همچنین بخش مربوط به الزام راننده برای رفع اثر شیشه دودی پس از جریمه را نیز ابطال کرد. البته این رأی به معنی آزاد شدن شیشه دودی نیست. آنچه ابطال شد، معیار ثابت «سه متر» و الزام به رفع اثر شیشه دودی پس از جریمه بود.
اما همین رأی یک سؤال اساسی را پررنگ‌تر کرد:
اگر معیار سه‌متری دیگر مبنا نیست، امروز پلیس دقیقاً با چه معیاری شیشه دودی غیرمجاز را تشخیص می‌دهد؟
آیا تمام مامورین به دستگاه تشخیص درصد شیشه دودی مجهز هستند؟
مسئله فقط روی کاغذ نیست
این ابهام شاید در نگاه اول یک بحث حقوقی و اداری به نظر برسد، اما گزارش‌های مردمی نشان می‌دهد موضوع در خیابان هم خودش را نشان داده است. در گزارش‌هایی که به آخرین خودرو رسیده، مواردی از برخورد با خودروهایی مطرح شده که شیشه دودی آنها از ابتدا کارخانه‌ای بوده است. این موضوع حتی برای خبرنگار آخرین خودرو نیز اتفاق افتاده و تجربه برخورد با شیشه دودی کارخانه‌ای، مسئله را از یک اختلاف روی کاغذ به یک پرسش واقعی برای مالکان خودرو تبدیل کرده است. مالک خودرویی را تحویل گرفته که شیشه دودی بخشی از مشخصات کارخانه‌ای آن بوده است. بنابراین سؤال طبیعی این است که او دقیقاً از کجا باید بداند همین تجهیزی که هنگام تحویل خودرو روی آن وجود داشته، از نظر پلیس مجاز است یا غیرمجاز؟
اگر این موضوع غیرقانونی است؛ پلیس باید جلوی شماره‌گذاری خودرو را در ابتدا بگیرد؛ نه اینکه مردم را در خیابان مورد اعمال قانون و جریمه قرار دهد.
مسئولیت مالک از کجا شروع می‌شود؟
اصل ماجرا این نیست که شیشه دودی باید بدون ضابطه آزاد باشد. مسئله، شفاف بودن معیار برخورد است.
اگر شیشه‌ای پس از خرید توسط مالک نصب شده باشد، طبیعتاً موضوع مسئولیت مالک و رعایت مقررات قابل بررسی است. اما وقتی همان ویژگی از ابتدا در مشخصات کارخانه‌ای خودرو وجود دارد، داستان متفاوت می‌شود. خودرو توسط خودروساز تولید شده، با همان مشخصات وارد بازار شده و مالک نیز آن را با همان وضعیت تحویل گرفته است. در چنین شرایطی، برخورد با مالک باید بر اساس یک معیار روشن، قانونی و قابل اندازه‌گیری انجام شود؛ معیاری که مالک هم بتواند آن را بفهمد و پیش از برخورد، وضعیت خودروی خود را تشخیص دهد. از همین‌جا پای یک سؤال مهم‌تر هم به میان می‌آید: اگر شیشه دودی از ابتدا روی خودرو وجود داشته، این ویژگی در فرآیند تأیید نوع، تولید و شماره‌گذاری خودرو چگونه بررسی شده است؟
پلیس باید تکلیف این تناقض را روشن کند
امروز مسئله دیگر فقط این نیست که «شیشه دودی مجاز است یا نه». سؤال دقیق‌تر این است که پلیس با چه معیار مشخصی شیشه دودی را غیرمجاز تشخیص می‌دهد؟
یک طرف ماجرا، معیار سه متری قرار دارد که دیگر مبنای قبلی خود را ندارد. طرف دیگر، خودروهایی هستند که با شیشه دودی کارخانه‌ای توسط خودروسازان داخلی تولید و عرضه شده‌اند. در میانه این دو، مالک قرار دارد؛ کسی که ممکن است خودرویی را با شیشه دودی کارخانه‌ای تحویل گرفته باشد اما در خیابان با همان تجهیز مورد اعمال قانون قرار بگیرد. به همین دلیل انتظار می‌رود پلیس به صورت شفاف اعلام کند ملاک فعلی تشخیص شیشه دودی غیرمجاز چیست، این معیار چگونه اندازه‌گیری می‌شود و آیا میان شیشه دودی کارخانه‌ای و شیشه‌ای که بعد از خرید توسط مالک نصب شده، تفاوت قانونی وجود دارد یا خیر. این پاسخ فقط برای رفع یک ابهام حقوقی نیست. موضوع به هماهنگی میان خودروساز، نهادهای تأیید کننده و پلیس در اجرای مقررات برمی‌گردد. اگر خودرویی با شیشه دودی کارخانه‌ای تولید، تأیید و شماره‌گذاری شده و سپس با همان مشخصات به دست مالک رسیده است، باید روشن باشد که مسئولیت رعایت ضوابط این تجهیز در کدام مرحله بررسی شده و پلیس در زمان برخورد خیابانی دقیقاً به چه چیزی استناد می‌کند.
در نهایت، سؤال روشن است و پاسخ آن را باید پلیس بدهد:
خودرویی که با شیشه دودی کارخانه‌ای تولید و شماره‌گذاری شده، دقیقاً با چه معیاری در خیابان غیرمجاز تشخیص داده می‌شود؟
جدیدترین خودروی ناوگان پلیس دبی رونمایی شد؛ لامبورگینی تمراریو با ۹۲۰ اسب بخار قدرت
رونمایی پلیس دبی از هیولای 800 اسبی مخصوص گشت شهر
ثبت ۴۱۰ هزار تخلف شبانه خودروهای سنگین در پایتخت از ابتدای سال ۱۴۰۵
برخورد پلیس با اشغال معابر توسط نمایشگاه داران و مغازه داران آغاز شد 
مشکل اینه که از ابتدا پلیس یه معیار مشخص ارائه نکرد که بگه مثلا ۸۰ درصد یا هرچیز دیگه. گفت از سه متری دیده بشه. خب این که معیار نیست، نور محیط، قدرت دید مامور و هزار چیز دیگه. باید از اول معیار کمی میداد نه کیفی، الان هم دیر نشده یه معیار کمی اعلام بشه
هنوز به دودی مگه گیر میدن؟
پلیس فقط میخواست اعمال قانون کنه، گیر میداد پول زور بگیره، یا قبض جرائم را پر کنه، برای مرخصی تشویقی، سخت نگیرید، الان دارند با دوربین این کار رو در میارند
اسم شریف پلیس راهنمایی و رانندگی از این پس پلیس جریمه و رانندگی میباشد
با سلام به نظر بنده چون ایران کشور گرمی هست و نور آفتاب مخصوصا در تابستان زیاد هست باید یک در صدی شیشه ماشین دودی باشد
با سلام به نظر بنده چون ایران کشور گرمی هست و نور آفتاب مخصوصا در تابستان زیاد هست باید یک مشخصی در صدی شیشه ماشین دودی باشد