نگاهی به بازار خودروی کشور آذربایجان در سال ۲۰۲۵؛ از رکوردشکنی تا انفجار استقبال از چینی‌ها

بازار خودرو آذربایجان در سال ۲۰۲۵ یکی از متفاوت‌ترین و پرشتاب‌ترین دوره‌های خود را پشت سر گذاشته است. این کشور نفت‌خیز در موقعیتی راهبردی میان ترکیه، ایران، منطقه قفقاز و قرار گرفته و جمعیتی حدود ۱۰.۴ میلیون نفر دارد. داده‌های مربوط به سال گذشته گویای آن هستند این کشور به ‌تدریج در حال تبدیل شدن به یکی از بازارهای مهم فروش خودروهای نو در منطقه است.

بر اساس داده‌های رسمی، فروش خودروهای نو در آذربایجان در سال ۲۰۲۵ رکورد زده و به رقم تاریخی ۶۹٬۸۳۲ دستگاه رسیده است. این رقم در مقایسه با سال ۲۰۲۴ رشد چشمگیر ۱۱۴ درصد را نشان می‌دهد؛ در آن سال ۳۲٬۶۱۲ دستگاه خودرو توسط مشتریان آذربایجانی خریداری شده بود. چنین جهش بزرگی دلایل متعددی دارد که در ادامه به آنها پرداخته خواهد شد.

دلایل اصلی جهش فروش خودرو در کشور آذربایجان

یکی از دلایل اصلی رشد بی‌سابقه فروش خودروهای جدید در آذربایجان، عرضه انبوه خودروهای چینی ارزان‌قیمت از مسیر واردات خاکستری است. بسیاری از شرکت‌ها با استفاده از یارانه‌های دولتی در چین، این خودروها را خریداری کرده و سپس به بازار آذربایجان صادر می‌کنند. این موضوع سبب شده قیمت نهایی برای مصرف‌کننده به شدت رقابتی باشد.

عامل دوم، اعمال استانداردهای جدید برای تاکسی‌هاست که ثبت و استفاده از خودروهای جدید را الزامی کرده و به افزایش تقاضا در بازار دامن زده است.

عامل سوم نیز به سیاست‌های مالیاتی مربوط می‌شود. سال ۲۰۲۵ آخرین سالی بود که خودروهای هیبریدی و برقی از پرداخت مالیات بر ارزش افزوده معاف بودند. نرخ این مالیات ۱۸ درصد است و با تصمیم دولت از اول ژانویه ۲۰۲۶ معافیت آن لغو شده؛ به موجب این تصمیم بسیاری از خریداران، خرید خود را جلو انداختند تا قبل از پایان سال از معافیت مربوطه استفاده کنند.

چینی‌ها برندگان بزرگ بازار خودرو آذربایجان

بر اساس داده‌ها، در سال ۲۰۲۵ خودروهای چینی در مجموع ۷۸ درصد از کل بازار خودرو آذربایجان را به خود اختصاص داده‌اند. این مقدار، به احتمال زیاد یکی از بالاترین سهم‌های بازار برای برندهای چینی در سطح جهان بوده و  تغییر جدی ذائقه مشتریان آذربایجانی را نشان می‌دهد.

بی وای دی پرفروش‌ترین برند خودروساز آذربایجان در سال ۲۰۲۵

بی وای دی با تحویل ۱۵,۵۳۵ خودرو، عنوان پرفروش‌ترین برند خودروساز بازار آذربایجان در سال ۲۰۲۵ را از آن خود کرده است. این رقم در مقایسه با سال ۲۰۲۴، از رشد خارق‌العاده ۴۱۰ درصدی حکایت دارد. پس از این برند، نوو (Nevo) که عضو گروه خودروسازی چانگان به شمار می‌رود، با فروش ۱۵,۳۹۹ دستگاه و ثبت رشد ۶۳۶ درصدی نسبت به سال ۲۰۲۴ در جایگاه دوم حضور دارد. رتبه سوم هم با فروش ۱۳,۳۸۶ دستگاه به برند اصلی چانگان رسیده است. در رتبه چهارم نام تویوتا دیده می‌شود. این برند ژاپنی در سال ۲۰۲۵ توانسته ۶,۹۲۶ دستگاه از محصولات خود را به مشتریان آذربایجانی تحویل دهد. در مقایسه با سال ۲۰۲۴، این رقم رشد ۲۰ درصدی را نشان می‌دهد.

بازندگان بزرگ بازار خودرو آذربایجان

برخلاف برندهای چینی، هیوندای، شورولت و کیا از بازندگان بزرگ بازار خودروی کشور آذربایجان در سال ۲۰۲۵ هستند. خودروساز کره‌ای با فروش ۱,۸۸۹ خودرو و افت ۶ درصدی در جایگاه پنجم ایستاده است. سال گذشته اوضاع برای شورولت در همسایه شمالی ایران اصلاً مساعد نبوده، چرا که فروش آن با افت قابل توجه ۶۲ درصدی به ۱,۶۸۹ دستگاه کاهش یافته و باعث شده برند مشهور آمریکایی به رتبه ششم سقوط کند. البته باید به این نکته اشاره کنیم که سبد محصولات شورولت در آذربایجان قدیمی شده است. افت شدید فروش مدلی مثل شورولت کبالت ثابت می‌کند که مشتریان در این کشور به سرعت در حال فاصله گرفتن از خودروهایی با فناوری‌های از رده خارج هستند و به سمت خودروهای مدرن‌تر، به ویژه محصولات چینی، هیبریدی و برقی حرکت می‌کنند.

در جدول زیر می‌توانید لیست پرفروش‌ترین برندهای خودروساز بازار کشور آذربایجان در سال ۲۰۲۵ را مشاهده نمایید

پرفروش‌ترین خودروهای کشور آذربایجان در سال ۲۰۲۵

از میان مدل‌های مختلف، بی وای دی دیسترویر ۰۵ محبوب‌ترین بوده و با جذب ۱۰٬۱۸۶ مشتری، عنوان پرفروش‌ترین خودروی کشور آذربایجان در سال ۲۰۲۵ را در اختیار دارد. نکته جالب اینکه فروش این سدان چینی در مقایسه با سال ۲۰۲۴ به اندازه ۶۳۲ درصد رشد کرده است. بعد از این خودرو، کراس اوور چانگان یونی زد با فروش ۹٬۵۰۹ دستگاه در رتبه دوم حضور دارد. چانکان نوو A05 با فروش ۶٬۸۰۳ دستگاه و ثبت رشد ۶۱۳ درصدی به رتبه سوم رسیده؛ دو کراس اوور نوو Q07 و Q05 هم به ترتیب با فروش ۵٬۰۹۴ و ۳٬۲۵۰ در رتبه‌های چهارم و پنجم ایستاده‌اند.

شورولت کبالت که زمانی از محبوبیت بالایی در بین مشتریان آذربایجانی برخوردار بود، در سال ۲۰۲۵ با افت استقبال ۵۷ درصدی مواجه شده و نتوانسته بیشتر از ۱,۶۰۹ دستگاه فروش داشته باشد.

در جدول زیر می‌توانید پرفروش‌ترین خودروهای کشور آذربایجان در سال ۲۰۲۵ را مشاهده نمایید.

همانطور که در جدول فوق قابل مشاهده است، از ۱۰ خودروی پرفروش آذربایجان در سال ۲۰۲۵، هشت مدل ساخت چین بوده؛ این موضوع به خوبی تغییر ذائقه مشتریان را نشان می‌دهد. با توجه به روند فعلی، پیش‌بینی می‌شود بازار خودرو آذربایجان طی سال‌های آینده نیز تحت سلطه برندهای چینی باقی بماند؛ مگر آنکه سایر خودروسازان سنتی با تغییر جدی در استراتژی قیمت‌گذاری و فناوری، بتوانند جایگاه از دست‌رفته خود را بازیابی کنند.

ناکامی خودروسازان ایرانی در آذربایجان

بد نیست به این نکته اشاره کنیم که در گذشته تلاش‌هایی از سوی خودروسازان وطنی برای حضور پررنگ در بازار خودروی کشور آذربایجان صورت گرفته؛ اما این تلاش‌ها مثل سایر موارد مشابه راه به جایی نبرده و به شکست ختم شده است.