بیوک سنچوری؛ کوپه لوکسی از سرزمین کابوی ها

نام سنچوری “Century” برای اولین بار در سال ۱۹۳۶ از سوی بیوک مورد استفاده قرار گرفت، جایی که بیوک برای نسل دوم خودروی سری ۶۰ انتخاب شد. سری ۶۰ خودروی پرچمدار، سایز بزرگ و لوکس بیوک بود که بر روی پلتفرم B_B-body جنرال موتورز توسعه یافته بود که در سال ۱۹۳۰ معرفی شد.

به گزارش آخرین خودرو، این تغییر نام در دیگر مدل های بیوک نیز اتفاق افتاد تا نشان دهنده پیشرفت تکنولوژی و طراحی در این کمپانی باشد. نسل اول سنچوری به صورت کوپه، کوپه کانورتیبل، کوپه ۲+۲ و سدان به بازار عرضه شد. این خودرو از یک  پیشرانه ۳۲۰ اینچ مکعبی (۵.۲ لیتری) هشت سیلندر به قدرت ۱۴۱ اسب بخار سود می‌برد که آن را قادر می ساخت تا به سرعت ۱۰۰ مایل یا ۱۶۱ کیلومتر در ساعت برسد. به این ترتیب سنچوری سریع ترین مدل بیوک در آن زمان شد و به همین دلیل به آن لقب سنچوری ۱۰۰ نیز دادند!

مانند سنت همیشگی برندهای آمریکایی سنچوری نیز تقریبا هر سال در نمای بیرونی و البته آپشن‌ها و امکانات دستخوش تغییراتی می‌شد، و در نهایت در سال ۱۹۴۲ به دلیل مشکلات ناشی از جنگ جهانی دوم تولید آن متوقف شد و نسل سوم با وقفه ای نسبتا طولانی در سال ۱۹۵۴ معرفی شد، در این نسل سنچوری در نسخه‌ی استیشن واگن نیز تولید شد. یک پیشرانه ۳۲۲ اینچ مکعبی ۲۰۰ اسب بخار برای این خودرو در نظر گرفته شده بود، اما به لطف به روز رسانی های هر ساله قدرت آن در سال ۱۹۵۵ به ۲۳۶ اسب بخار و از سال ۱۹۵۶ به ۳۰۰ اسب بخار افزایش یافت. بیوک در سال ۱۹۵۸ مدل “invictus” (یک خودروی فول‌سایز که توسط بیوک بین سال‌های ۱۹۵۹ تا ۱۹۶۳ و در دو نسل تولید شد.) جایگزین سنچوری کرد و این نام بار دیگر از سبد محصولات بیوک حذف شد، اما…

تاریخچه نسل سوم بیوک سنچوری

در سال ۱۹۷۳ و پس از بروزرسانی پلتفرم A-body از سوی جنرال موتورز، بیوک تصمیم گرفت مدل اسکای لارک “skylark” را کنار بگذارد و نسل سوم سنچوری “century” را روی این پلتفرم توسعه دهد. به این ترتیب پس از وقفه ای ۱۵ ساله نام سنچوری بار دیگر زنده شد. مانند تمام مدل‌های سایز متوسط جنرال موتورز فرم بدنه سنچوری نیز از هاردتاپ بدون ستون به هاردتاپ “Colonnade” (سری Colonnade نامی است که جنرال موتورز برای نسل جدید خودروهای میان‌رده خود در سال‌های ۱۹۷۳ تا ۱۹۷۷ انتخاب کرد. این نام‌گذاری از یک معماری کلاسیک گرفته شده، جایی که Colonnade به ردیفی از ستون‌ها گفته می‌شود که توسط یک سقف افقی به هم متصل شده‌اند. در دنیای خودرو، این اصطلاح به طراحی بدنه‌ای اشاره دارد که در آن ستون‌های B و C ضخیم و برجسته هستند و سقف خودرو را نگه می‌دارند) با ستون و شیشه‌های بدون قاب “frameless” تغییر یافت. دلیل این موضوع استانداردها و قوانین ایمنی جدید فدرال در رابطه با محافظت از سرنشینان در هنگام واژگونی خودرو بود.

این خودرو دارای طراحی منحصربه‌فرد و چشم نوازی بود، و مهمترین ویژگی طراحی نمای بیرونی خط متمایز و بسیار عمیق موسوم به “sweepspear” بود که از بالای چراغ جلو شروع و تا انتهای در عقب امتداد یافته بود. سنچوری به صورت کوپه، سدان و استیشن واگن روانه بازار شد، و علاوه‌ بر نسخه پایه دارای تریم هایی نظیر ۳۵۰، Luxus و Regal بود، که هر یک دارای ویژگی‌های منحصربه‌فردی بودند. همچنین نسخه استیشن سنچری موسوم به “Estate” جایگزین بیوک اسپرت واگن شد.‌ (بیوک اسپرت واگن یک استیشن واگن سایز متوسط ​​که توسط بیوک در سه نسل، و بین سال‌های ۱۹۶۴ تا ۱۹۶۷، ۱۹۶۸ تا ۱۹۶۹ و ۱۹۷۰ تا ۱۹۷۲ تولید می‌شد.)

نسخه سنچوری ۳۵۰ تنها در مدل‌های کوپه و سدان در دسترس بود. مدل‌های کوپه سنچوری ۳۵۰ دارای طراحی فست‌بک با شیشه ها بزرگ مثلثی در عقب و پوشش وینیل برای بخش جلوی سقف بودند. امکاناتی نظیر سیستم تعلیق AccuDrive، ترمزهای دیسکی جلو و فرمان هیدرولیک از جمله ویژگی خاص این پکیج بود.

برخلاف نسخه ۳۵۰، تریم سنچوری Luxus علاوه بر مدل‌های کوپه و سدان در نسخه‌های استیشن واگن نیز در دسترس بود. کوپه های Luxus دارای خط سقف ناچ‌بک به همراه شیشه‌های اپرا نازک و پوشش سرتاسری وینیل بودند. کابین لوکس، تزئینات طرح چوب، صندلی‌ها با پوشش پارچه و وینیل به صورت استاندارد و تمام وینیل به صورت سفارشی، فرمان Deluxe هیدرولیک با نسبت متغیر، ترمزهای دیسکی جلو، welcome light و… از جمله ویژگی‌های این تریم‌ بود.

سنچوری Regal به عنوان لوکس ترین نسخه شناخته می‌شد و تنها به صورت کوپه در دسترس بود و با ویژگی هایی مانند طراحی متمایز جلو پنجره، پوشش وینیل سرتاسری سقف و قالپاق های متفاوت قابل تشخیص بود. همچنین درون کابین شاهد فضای لوکس تری به نسبت سایر نسخه بودیم. سیستم تعلیق AccuDrive، گیربکس اتوماتیک Turbo Hydra-Matic، صندلی‌های نیمکتی با امکان سفارش زیر آرنجی تاشو، تزئینات چوبی روی داشبورد و پنل‌های درها، تسمه‌های کششی روی در، عایق‌کاری صوتی برای کاهش صدای داخل کابین، ترمز دیسکی جلو، فرمان با طراحی لوکس، چراغ‌های محفظهٔ داشبورد و زیرسیگاری از جمله امکانات استاندارد در این مدل بود.

برای سنچوری بسته به مدل، آپشن‌هایی مانند سیستم تهویهٔ مطبوع، آینه‌های جانبی با قابلیت تنظیم از داخل کابین، صندلی‌های جلو با قابلیت تنظیم تکیه‌گاه، سیستم کنترل خودکار ارتفاع “Automatic Level Control”، لاستیک‌های رادیال، شیشه‌های دودی، سیستم یخ‌زدایی شیشهٔ عقب و دیفرانسیل Positive Traction (یک سیستم لغزش محدود که با انتقال گشتاور از چرخ هرزگرد به چرخ دارای چسبندگی، کشش خودرو را در سطوح لغزنده به‌طور محسوسی بهبود می‌بخشد) قابل سفارش بود.

پیشرانه پایه یک انجین ۳۵۰ اینچ مکعبی (۵.۷ لیتری) هشت سیلندر با دو کاربراتور دو و چهار دهنه بود، که به ترتیب قدرتی معادل ۱۵۰ و ۱۷۵ اسب بخار تولید می‌کرد. همچنین یک پیشرانه (big block) بلوک بزرگ ۴۵۵ اینچ مکعبی با کاربراتور دو دهنه به قدرت ۲۲۵ اسب بخاری نیز برای این خودرو قابل سفارش بود.

با توجه به اینکه سنچوری جایگزین اسکای لارک شده بود، پس پکیج “gran sport” که پیش از این مختص اسکای لارک کوپه بود نیز به سنچوری کوپه منتقل شد. این تریم در واقع به نوعی قویترین مدل سنچوری به شمار می‌رفت. جلو پنجره و قاب چراغ‌های مشکی، آینه‌های اسپرت و متمایز، خط کشی تزیینی، رینگ اسپرت Magnum، نوشته Grand sport در مرکز صندوق عقب و همینطور بَج های Grand sport بر روی گلگیرهای جلو و عقب، فرمان اسپرت سه شاخه، ساعت آنالوگ و کلاستر متفاوت از جمله ویژگی‌های نمای بیرونی و کابین این پکیج بود. سیستم تعلیق اسپرت “Rallye Ride and Handling” با میله‌های تعادل جلو و عقب، دیفرانسیل Positive Traction، لاستیک‌های رادیال، شیشه‌های Soft-Ray از جمله دیگر ویژگی‌های سنچوری gran sport بود.

برای این مدل قدرت پیشرانه ۳۵۰ اینچ مکعبی با کاربراتور چهار دهنه به قدرت ۱۹۰ اسب بخار افزایش یافت بود. اما متاسفانه به دلیل قوانین مربوط به میزان انتشار گازهای گلخانه‌ای عملکرد پیشرانه ۴۵۵ اینچ مکعبی Stage I تا حدودی از دوران اوج خود فاصله گرفته بود، و نهایتا قدرت آن به ۲۷۰ اسب بخار می رسید. هرچند این قدرت به نسبت مدل های پیش از دهه ۷۰ میلادی کم به نظر می رسید اما بیوک تمام تلاش خود را بکارگرفت تا نهایت توان را ضمن حفظ قوانین از این موتور بگیرد و همین امر باعث شد که توان gran sport به نسبت رقبا با موتور مشابه بیشتر باشد.

برای سنچوری یک گیربکس دستی سه سرعته Saginaw به صورت استاندارد برای پیشرانه ۳۵۰ ارائه می‌شد، و برای انجین ۴۵۵ اینچ مکعبی یک گیربکس چهار سرعته Muncie M-۲۱ در نظر گرفته شده بود. پیشرانه ۴۵۵ اینچ مکعبی Stage I نیز به یک گیربکس توربو-هیدراماتیک ۴۰۰ مجهز بود. بیوک سنچوری در این نسل رقبایی نظیر شورولت chevelle malibu، الدزمبیل Cutlass و پونتیاک Lemans را در برابر خود می‌دید، البته Century Regal رقیب مستقیم پونتیاک Grand Prix بود.

در سال ۱۹۷۴ سنچوری با یک فیس‌لیفت جزئی همراه بود، و به واسطه این فیس‌لیفت طراحی جلوپنجره، سپرها، چراغ‌های عقب، محل قرارگیری پلاک عقب و درب صندوق عقب دستخوش تغییراتی شد. درون کابین نیز ۲۹ ترکیب مختلف برای تودوزی و تریم داخلی ارائه می‌شد که تنوع بیشتری نسبت به سال قبل داشت. همچنین سیستم تعلیق اصلاح شد و سیستم جرقه‌زنی HEI یا (High-Energy Ignition) جایگزین سیستم قدیمی پلاتینی و کویل شد. یکی از تغییرات فنی قابل توجه، کاهش فاصله محوری در نسخه‌ کوپه بود. این عدد از ۱۱۴.۲ اینچ به ۱۱۱.۸ اینچ کاهش یافت بود.

در این سال تیپ Regal علاوه برای نسخه کوپه برای سدان نیز ارائه شد. جلوپنجره متمایز با خطوط عمودی به همراه چراغ‌های راهنما/پارک مستطیلی در دو طرف آن، پوشش وینیل سقف، چراغ‌های تزئینی درون کابین، زه های کرومی جانبی، سیستم تهویه مطبوع و کروز کنترل، از جمله ویژگی‌های برجسته سنچوری Regal در سال ۱۹۷۴ بود. نسخه‌های ۳۵۰ و Luxus نیز با ویژگی های مختص به خود در این سال عرضه شدند. بسته عملکردی Gran Sport با ویژگی‌هایی نظیر جلو پنجره و قاب چراغ‌های مشکی، نوار تزیینی روی درِ صندوق، چراغ‌های عقب اختصاصی و تزئینات مخصوص Gran Sport قابل شناسایی بود، اما قدرت انجین ۴۵۵ اینچ مکعبی Stage ۱ به ۲۵۵ اسب‌بخار کاهش یافته بود. سایر پیشرانه‌ها بدون تغییر باقی ماند.

سنچوری برای سال ۱۹۷۵ با تغییراتی در سپرهای جلو و عقب، جلو پنجره، و چراغ‌های عقب روانه بازار شد. همچنین چراغ‌های راهنما/پارک به داخل جلو پنجره منتقل شدند. برای این سال سنچوری Luxus به سنچوری Custom تغییر نام داد، اما مهم‌ترین اتفاق در این سال عرضه Regal به عنوان یک مدل مستقل از سنچوری بود و به این ترتیب نسخه سنچوری Regal حذف شد. یک پیشرانه جدید ۲۳۱ اینچ مکعبی (۳.۸ لیتری) V6 به قدرت ۱۱۰ اسب‌بخار به عنوان موتور پایه در نظر گرفته شد. البته برای نسخه‌های استیشن واگن موتور ۳۵۰ با کاربراتور چهار دهنه استاندارد بود. به دلیل قوانین سخت‌گیرانه زیست محیطی انجین ۴۵۵ حذف شد، و سنچوری gran sport تنها با پیشرانه ۳۵۰ اینچ مکعبی، به همراه ویژگی‌های ظاهری اختصاصی در دسترس بود. یک نسخه جدید با نام سنچوری Special به عنوان نسخه اقتصادی و با خط سقف فست‌بک به خط تولید اضافه شد. این مدل تنها با موتور V6 و گیربکس سه سرعته دستی در دسترس بود. یک سقف landau جدید برای کوپه‌های فست بک در دسترس قرار گرفت. این مدل با شیشه لچکی عقب کوچک ظاهری شبیه به سنچوری Custom با سقف وینیل ایجاد می‌کرد.

در سال ۱۹۷۶ عمده تغییرات نه در بخش فنی بلکه در بخش ظاهری اتفاق افتاد. جایی که تفاوت ظاهری بسیار گسترده بین مدل های سدان و استیشن واگن با کوپه ایجاد شد، به گونه ای که شاید بتوان آن ها را دو مدل مجزا از یکدیگر دانست. در ۲۴ نوامبر سال ۱۹۷۵ سازمان ملی ایمنی ترافیک بزرگراه‌ها آمریکا (NHTSA) استفاده از چراغ‌های مستطیلی را برای همیشه آزاد اعلام کرد، به این ترتیب در مدل‌های سدان و استیشن واگن چراغ های گرد جای خود را به نمونه های مستطیل شکل دادند که به صورت دوتایی بر روی یکدیگر قرار می گرفتند. با تغییر چراغ ها، جلو پنجره نیز دستخوش تغییر شد، اما نمای کناری و عقب با تغییرات جزئی همراه بودند.

برای نسخه کوپه شاهد جلو پنجره همرنگ بدنه و بخش جلویی زاویه‌دار “sloped/angled” بودیم، که ظاهری اسپرت‌ و آیرودینامیک‌تر به آن‌ می‌بخشید. چراغ‌های جلو مستطیلی دوقلو به‌صورت افقی بودند. طراحی بدنه دارای خطوط متمایز بود و دیگر خبری از خط تزئینی منحنی “sweepspear” سنتی بیوک نبود. بدنه‌ی جدید دارای گلگیرهای پهن‌تر در جلو و عقب بود که به آن ظاهری عضلانی‌ و عریض می‌داد. بیوک با این کار، کوپه‌ها را به سمت یک ظاهر اسپرت‌تر و جوان‌پسندتر سوق داد، در حالی که سدان‌ها و واگن‌ها همچنان ظاهر رسمی و خانوادگی خود را حفظ کردند، این استراتژی به‌خوبی در طراحی نمای جلو آن‌ها نمایان است. از جمله دیگر تغییرات در این سال حذف مدل gran sport بود و تنها تریم های Custom و landau در دسترس بودند.

در سال های ۱۹۷۵ و ۱۹۷۶ بیوک با مدل سنچوری در مسابقات “Indianapolis” شرکت کرد، و به همین دلیل بیوک یک نمونه شهری برگرفته از نسخه‌های مسابقه ای با نام “century Free spirit” روانه بازار کرد. این مدل در سال ۱۹۷۵ از یک موتور ۳۵۰ اینچ مکعبی استفاده میکرد (نمونه مورد استفاده در مسابقات دارای پیشرانه ۴۵۵ اینچ مکعبی بود) و در بخش ظاهری نیز تمامی این مدل ها دارای رنگ بدنه سفید به همراه طرح های تزیینی آبی و قرمز و تودوزی به رنگ آبی و سفید که یادآور رنگ های پرچم ایالات متحده آمریکا بود، روانه بازار شدند. گیربکس منوال، صندلی‌های اسپرت تکی “bucket seat” و سقف‌های T-top از جمله دیگر ویژگی‌های این مدل بود. سنچوری Free spirit برای سال ۱۹۷۶ به پیشرانه V6 به حجم ۲۳۱ اینچ مکعبی (موتور های مورد استفاده در مسابقات مجهز به توربوشارژر بودند) مجهز شد، و دارای رنگ بدنه نقره ای به همراه خط کشی های تزیینی مشکی و قرمز و همینطور تودوزی مشکی بود. مدل‌های “Free spirit” امروزه جز نمونه های ارزشمند و کلکسیونی به شمار می‌روند.

به مناسبت دویستمین سالگرد استقلال ایالات متحده آمریکا، رنگ‌های استاندارد موجود در تمام بیوک‌ها عبارت بودند از: مشکی Judicial، سفید Liberty، خاکستری Pewter، آبی Potomac، آبی Continental، سبز Concord، سبز Constitution، کرم Mount Vernon، برنز Buckskin، قهوه‌ای Musket، قرمز Boston و قرمز Independence بود و همچنین رنگ‌های ویژه ای برای مدل‌های منتخب شامل: کرم Congressional، قرمز Revere، زرد Colonial و نارنجی Firecracker در دسترس بود.

در سال ۱۹۷۷ سنچوری با تغییرات بسیار جزئی در ظاهر همراه بود و شاید بتوان گفت مهم ترین آن جلوپنجره جدید با طرح چهار بخشی (Quadrants) برای نسخه سدان بود. انجین V6 مورد بازنگری قرار گرفت، و یک موتور V8 اولدزموبیل با حجم ۴۰۳ اینچ مکعب (۶.۶ لیتر) به عنوان آپشن برای مدل‌های استیشن واگن قابل سفارش بود. انجین ۳۵۰ اینچ مکعبی بیوک همچنان در دسترس بود و یک انجین ۳۰۵ اینچ مکعبی (۵.۰ لیتری) ۱۴۵ اسب بخاری شورولت مختص بازار کالیفرنیا در نظر گرفته شده بود. در پایان سال ۱۹۷۷ نسل سوم سنچوری به کار خود پایان داد و از سال ۱۹۷۸ شاهد عرضه نسل چهارم بودیم. در مجموع شش نسل مختلف از سنچوری به تولید رسید و سرانجام در ۲۵ اکتبر سال ۲۰۰۴ این خودرو به کار خود پایان داد. البته در سال ۲۰۲۳ بیوک بار دیگر این نام را برای یک ون مختص بازار چین زنده کرد!

بررسی بیوک سنچوری کوپه Luxus مدل ۱۹۷۴

در طراحی بیوک سنچوری Luxus کوپه ۱۹۷۴ به‌جای تأکید بر ظاهر اسپرت و تهاجمی، سعی دارد حس وقار، تجمل، راحتی و اصالت آمریکایی را به نمایش بگذارد. طراحی آن ترکیبی از بدنهٔ عضلانی، خطوط منحنی و جزئیات کرومی است؛ اما چیزی که آن را از بسیاری از کوپه‌های هم‌دوره‌اش متمایز می‌کند، تلاش برای ارائهٔ ظاهری لوکس است.

اولین چیزی که در نمای جلو جلب توجه می‌کند، کاپوت نسبتاً کشیده، گلگیرهای برجسته و چهرهٔ جدی خودرو است. طراحی این بخش دارای خطوطی کشیده و حجم پردازی های برجسته است که به خودرو ظاهری قدرتمند می‌دهند، بدون آنکه چهره سنچوری بیش از حد تهاجمی به نظر برسد. جلوپنجرهٔ مستطیلی نسبتا بزرگ با نوارهای افقی کرومی، چراغ‌های گرد که درون قالب مربعی کرومی قرار گرفته اند، چراغ‌های راهنما/پارک گرد، سپر بزرگ با پوشش کرومی از جمله مهمترین ویژگی‌های نمای جلو است. جلوپنجره و چراغ‌ها در کنار کاپوت برجسته، کاملا حس یک خودروی لوکس آمریکایی را منتقل می‌کند، و می‌توان گفت گلگیرهای جلو با حجم‌پردازی مناسب، بر انتقال این حس می‌افزایند.

می‌توان گفت نمای جانبی جذاب‌ترین بخش طراحی بیرونی سنچوری است. بدنهٔ کشیده، کاپوت بلند، و خط سقف با شیب ملایم به سمت عقب، شیشه‌های اپرا باریک، گلگیرهای برجسته و خطوط حجیم بدنه و مهم تر از همه خط عمیق sweepspear که باعث شده خودرو ظاهری عضلانی و جذاب داشته باشد همگی بر زیبایی نمای کناری کمک می‌کنند. خطوط بدنه نیز به‌جای استفاده از شکست‌های تند و زاویه‌های تیز، با انحناهای نسبتاً نرم طراحی شده‌، که باعث شده حس قدرت و ظرافت یک کوپهٔ لوکس آمریکایی در این سنچوری به وجود بیاید.

نمای عقب در مقایسه با نمای جلوی دارای طراحی آرام‌ و ساده‌تری است. در این نما شاهد صندوق عقب نسبتاً پهن با سطحی افقی، چراغ‌های بزرگ افقی با گرافیک خاص، خطوط ساده و بدون شلوغی بصری هستیم. در نمای عقب خبری از طراحی پیچیده یا جزئیات پر زرق و برق نیست. تناسبات بدنه و تزئینات کرومی به‌تنهایی شخصیت خودرو را شکل می‌دهند.

در نهایت می‌توان گفت سنچوری یک کوپهٔ آمریکایی با بدنه‌ای عضلانی، اما در لباس یک خودروی لوکس است. این ترکیب باعث شده تا سنچوری Luxus نه به‌اندازهٔ یک کوپهٔ اسپرت جوان‌پسند و نه به‌اندازهٔ یک سدان‌های بزرگ آمریکایی لوکس و رسمی باشد.

فضای داخلی سنچوری بیشتر حس راحتی و آرامش را تداعی می‌کند. داشبورد نسبتاً پهن و ساده با طراحی منحنی، قطعات طرح چوب روی داشبورد، کلاستر با طراحی ساده و شیک، فرمان دوشاخه، صندلی یکپارچهٔ چرمی Notchback از مهم‌ترین ویژگی‌های کابین سنچوری Luxus است. همچنین در بخش عقب نیز شاهد فضایی نسبتا مناسب حتی برای افراد بالغ هستیم. در مجموع، فضای داخلی سنچوری Luxus ترکیبی از راحتی، استفاده از متریال باکیفیت و طراحی ساده و متناسب با یک کوپهٔ لوکس آمریکایی است.

خودروی مورد بررسی دارای پیشرانه ۳۵۰ اینچ مکعبی (۵.۷ لیتری) هشت سیلندر مجهز به کاربراتور چهار دهنه است که می‌تواند ۱۷۵ اسب بخار و ۳۵۲ نیوتن متر گشتاور تولید‌ کند. وظیفه انتقال نیروی به چرخ‌های عقب بر عهده یک گیربکس سه سرعته اتوماتیک Hydra-Matic است. سنچوری می‌تواند ظرف مدت ۱۲.۴ ثانیه از حالت سکون به صد کیلومتر بر ساعت برسد و مسیر درگ یا ۴۰۲ متر را در ۱۸.۴ ثانیه با سرعت ۱۲۵ کیلومتر بر ساعت طی کند. سنچوری دارای ابعاد ۵۳۲۱ میلی‌متر طول، ۲۰۰۷ میلی‌متر عرض و فاصله محوری ۲۸۴۵ میلی‌متر است.

جمع بندی

در دهه ۱۹۷۰ میلادی کوپه‌های لوکس سایز متوسط و فول‌سایز بخش مهمی از بازار و فرهنگ خودرویی آمریکا را تشکیل می‌دادند. در آن سال‌ها، خودرو صرفاً یک وسیله نقلیه برای جابه‌جایی نبود؛ بلکه بازتابی از سلیقه، وضعیت اقتصادی و جایگاه اجتماعی مالک خودرو محسوب می‌شد. یک کوپه لوکس با کاپوت کشیده و کابین راحت، قطعاً منطقی‌ترین یا کاربردی‌ترین انتخاب نبود، اما داشتن چنین خودرویی برای خریداران آن دوران، بر هر ملاحظه عقلانی دیگری غلبه می‌کرد.

بیوک سنچوری نسل سوم دقیقاً در همین بستر متولد شد. این خودرو نه به اندازه بیوک Riviera لوکس بود و نه مانند ماسل‌کارهای آن دوره بر قدرت خام و عملکرد متمرکز بود. سنچوری عضوی از خانواده جدید محصولات سایز متوسط جنرال موتورز موسوم به Colonnade بود؛ خانواده‌ای که شورولت chevelle malibu، شورولت Monte Carlo، اولدزموبیل Cutlass، پونتیاک Lemans و Grand Prix را در بر می‌گرفت. اما این برادران درست زمانی وارد بازار شدند که بحران سوخت و قوانین سخت‌گیرانه زیست‌محیطی، گلوی موتورهای حجیم V8 را می‌فشرد.

در میان نسخه‌های مختلف خانواده سنچوری، مدل Luxus جایگاه ویژه و کمتر شناخته‌شده‌ای دارد. این خودرو در میانه هرم این خانواده، دقیقاً بین مدل ۳۵۰ و مدل پرچمدار Regal قرار می‌گرفت.

سنچوری Luxus تلاشی هوشمندانه برای ارائه ترکیبی از ظاهر شیک، تزئینات کرومی بیشتر و کابینی مجلل‌تر بود، بدون اینکه قیمت آن به مرزهای مدل‌های لوکس سایز بزرگ برسد. کابین آن به صندلی‌های نیمکتی (Notchback) با زیر دستی و متریال‌های مرغوب‌تر مجهز بود تا حس یک خودروی گران‌قیمت را به سرنشینان منتقل کند.

آمار تولید نشان می‌دهد که بازار برای این نسخه میانه‌رده، ظرفیت قابل‌توجهی داشت. در سال ۱۹۷۴ دقیقاً ۴۴,۹۳۰ دستگاه سنچوری Luxus کوپه خط تولید کمپانی بیوک را ترک کردند. با این حال، نکته جالب اینجاست که نسخه Luxus تنها در سال‌های ۱۹۷۳ و ۱۹۷۴ عرضه شد و سپس برای همیشه از خط تولید حذف شد. اما این حذف را نباید یک شکست تجاری دانست؛ بلکه نشانه‌ای از استراتژی جدید بیوک بود. این شرکت تصمیم گرفت جایگاه کوپه‌های لوکس‌تر را به‌تدریج به مدل مستقل Regal بسپارد تا مرزبندی محصولاتش را شفاف‌تر کند.

سنچوری Luxus در بازار رقابتی آمریکا با چالش سختی روبرو بود. شورولت Malibu با تکیه بر جایگاه گسترده خود، انتخابی مقرون‌به‌صرفه بود و شورولت Monte Carlo با شخصیت اسپرت‌ترش، رقیبی سرسخت محسوب می‌شد. با این حال، نزدیک‌ترین رقیب برای Luxus، اولدزموبیل Cutlass Supreme بود، که توانسته بود در سال ۱۹۷۴ آمار فروش ۱۷۲,۳۶۰ دستگاه در نسخه کوپه را به ثبت برساند؛ رقمی که قدرت این نام تجاری را نشان می‌داد.

سال ۱۹۷۴ با یک شوک بزرگ به خودروسازان آمریکایی همراه بود. بحران نفتی اواخر ۱۹۷۳ ضربه سنگینی به کمپانی‌های بزرگ وارد کرد. مجموع تولیدات خانواده سنچوری از ۲۹۸,۴۶۸ دستگاه در سال ۱۹۷۳ به ۱۹۰,۶۰۷ دستگاه در ۱۹۷۴ و ۱۸۳,۴۵۸ دستگاه در ۱۹۷۵ رسید. در این میان، تنها مونت کارلو بود که به دلیل قیمت پایین‌تر، توانست در سال ۱۹۷۴ از مرز ۳۰۰ هزار دستگاه عبور کند.

با این وجود اما، داستان سنچوری در این نقطه به پایان نرسید، بلکه در سال ۱۹۷۶ با یک فیس‌لیفت هوشمندانه، بیوک ظاهر نسخه‌های کوپه را متحول کرد، که نتیجه معجزه‌آسایی به همراه داشت؛ فروش کوپه Regal بیش از دو برابر شد و به ۱۲۴,۴۹۸ دستگاه رسید. این رنسانس در سال ۱۹۷۷ به اوج خود رسید؛ جایی که در آخرین سال حیات این نسل، تولید کل خانواده سنچوری به ۳۲۸,۱۹۶ دستگاه رسید و Regal به تنهایی ۱۷۴,۵۶۰ دستگاه فروخت. این آمار ثابت کرد که خریداران این کلاس، چندان به مصرف و بحران سوخت اهمیت نمی‌دهند، بلکه به دنبال خودرو جذاب از نظر ویژگی‌های بصری و حس نوستالژیک هستند.

با تمام این تفاسیر اما امروزه نام‌هایی مانند کامارو، فایربرد و ماستنگ سهم بیشتری از توجه علاقه‌مندان خودروهای کلاسیک را به خود جلب می‌کنند، که می‌توان گفت کاملا منطقی است. سنچوری Luxus هرگز یک ماسل‌کار افسانه‌ای یا خودرویی با فناوری انقلابی نبوده و بنابراین امروزه نیز با استقبال کمتری مواجه است، اما باید بگویم در صورت انتخاب این خودرو سواری نرم و راحت، صدای گوش نواز انجین V8، پرستیژ و حس نوستالژی یک کوپه لوکس آمریکایی را تجربه می‌کنید، ویژگی که در خودروهای امروزی هرگز نخواهید یافت.

اگر این خودرو را با معیارهای امروزی بسنجیم، مصرف سوخت بالا، فناوری قدیمی و کابین تنگ عقب آن بلافاصله به چشم می‌آید. اما در دهه ۱۹۷۰ داشتن یک کوپه شیک که کابینش با سیستم تعلیق نرم که از گزند جاده‌های ناهموار در امان بود، برای بسیاری از مردم به اندازه یک خودروی ماسل‌کار اهمیت داشت.

سنچوری Luxus شاید یکی از بزرگ‌ترین نام‌ها در تاریخ صنعت خودرو و حتی محصولات بیوک نباشد، اما تصویری صادقانه از یک کوپه لوکس سایز متوسط آمریکای در دهه ۱۹۷۰ را بازتاب می‌کند؛ خودرویی که حتی در آستانه تغییرات بزرگ اقتصادی، مهمترین ویژگی‌های خود یعنی زیبایی، پرستیژ و لذت رانندگی با یک کوپه لوکس را حفظ کرد.

در پایان از مالک محترم خودرو جناب آقای سعید مریدی ‌که وقت و خودرویشان را در اختیار ما قرار دادند کمال تشکر را داریم.